โซล่าเซลล์ (Solar Cell) หรือเซลล์แสงอาทิตย์ (Photovoltaic Cell) คืออุปกรณ์สารกึ่งตัวนำที่เปลี่ยนพลังงานแสงอาทิตย์เป็นไฟฟ้ากระแสตรง (DC) ได้โดยตรง ระบบโซล่าเซลล์มี 2 ส่วนหลัก คือ แผงโซล่าเซลล์ที่ผลิตไฟฟ้ากระแสตรง และอินเวอร์เตอร์ที่แปลงเป็นไฟฟ้ากระแสสลับ (AC) สำหรับเครื่องใช้ไฟฟ้า โดยแบ่งเป็น 3 ระบบ คือ ออนกริด ออฟกริด และไฮบริด
โซล่าเซลล์ทำงานอย่างไร?
แสงเป็นคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าที่มีพลังงาน เมื่อกระทบสารกึ่งตัวนำในเซลล์แสงอาทิตย์ จะเกิดการถ่ายทอดพลังงาน ทำให้อิเล็กตรอนเคลื่อนที่และเกิดกระแสไฟฟ้าที่นำไปใช้งานได้ทันทีในรูปไฟฟ้ากระแสตรง
ส่วนประกอบหลัก 2 ส่วน
| ส่วนประกอบ | หน้าที่ |
|---|---|
| แผงโซล่าเซลล์ | รับแสงอาทิตย์มาสร้างไฟฟ้ากระแสตรง |
| อินเวอร์เตอร์ | แปลงไฟฟ้ากระแสตรงจากแผงเป็นไฟฟ้ากระแสสลับเพื่อใช้กับเครื่องใช้ไฟฟ้า |
การตรวจสอบดูแลระบบอย่างเหมาะสมช่วยให้ใช้โซล่าเซลล์ได้เต็มประสิทธิภาพ และเกิดความคุ้มค่ายั่งยืนสูงสุด
On Grid vs Off Grid vs Hybrid
| ระบบ | การทำงาน | เหมาะกับ | หมายเหตุ |
|---|---|---|---|
| ออนกริด (On Grid) | ใช้ทั้งไฟจากการไฟฟ้าและไฟจากแผง ไม่มีแบตเตอรี่ ผลิตแล้วใช้ทันที | สถานที่ที่ใช้ไฟช่วงกลางวัน | ต้องขออนุญาตการไฟฟ้า นิยมที่สุด คืนทุนเร็วที่สุด ขายไฟส่วนเกินคืนได้ตามโครงการของการไฟฟ้า |
| ออฟกริด (Off Grid / Stand Alone) | ไม่เชื่อมต่อกับการไฟฟ้า | พื้นที่ห่างไกลที่ไฟจากการไฟฟ้าไปไม่ถึง | ไม่ต้องขออนุญาตการไฟฟ้า |
| ไฮบริด (Hybrid) | ใช้ไฟจากการไฟฟ้า แผง และแบตเตอรี่ เก็บไฟส่วนเกินไว้ใช้กลางคืน | สถานที่ที่ต้องใช้ไฟหลังพระอาทิตย์ตก | ขายไฟคืนไม่ได้ แบตเตอรี่มาตรฐานยังราคาสูง คืนทุนนาน |
ข้อดีและข้อจำกัดของโซล่าเซลล์
ข้อดี
- พลังงานสะอาด เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ไม่ทำให้เกิดภาวะโลกร้อน
- ใช้ได้ไม่จำกัด เพราะแสงอาทิตย์ไม่มีวันหมด
- เมื่อติดตั้งระบบได้มาตรฐาน ใช้ไฟช่วงกลางวันได้ฟรี
- ไฟเหลือขายคืนให้การไฟฟ้าได้ (ระบบออนกริด ตามเงื่อนไขโครงการ)
- ช่วยประหยัดค่าไฟได้ประมาณ 30–70% ขึ้นอยู่กับขนาดการติดตั้ง
- อายุการใช้งานประมาณ 20–25 ปี ขึ้นอยู่กับการดูแลรักษา
ข้อจำกัด
- ต้องติดตั้งโดยทีมช่างที่มีประสบการณ์ภายใต้การควบคุมของวิศวกร
- ปริมาณไฟที่ผลิตได้แต่ละวันขึ้นกับสภาพอากาศและแสงแดด
- ผลิตไฟได้เฉพาะช่วงกลางวันที่มีแสงแดด
คำถามที่พบบ่อย
ระบบโซล่าเซลล์แบบไหนนิยมที่สุด?
ระบบออนกริด เพราะต้นทุนต่ำกว่าและคืนทุนเร็วที่สุด
ติดตั้งระบบออนกริดต้องขออนุญาตหรือไม่?
ต้องขออนุญาต เพราะเชื่อมต่อกับระบบของการไฟฟ้า ดู ขั้นตอนขออนุญาตติดตั้ง Solar Rooftop
พื้นฐานพลังงานแสงอาทิตย์สำหรับโรงงาน อ่านได้ที่ โซล่าเซลล์คืออะไร ดู โซลูชันโซล่าเซลล์ของออนวัลล่า หรือ ขอประเมินหน้างาน
